Dit jaar mochten we weer genieten van heerlijke, sappige aardbeien uit eigen tuin. Elke ochtend even langs de plantjes lopen en de rijpe exemplaren plukken – het blijft een feestje. Maar nu is het winter, de temperaturen zakken, en als ik eerlijk ben zien mijn aardbeienplanten er niet meer zo fris uit. Tijd om ze een opknapbeurt te geven!

Oud blad en uitlopers verwijderen

Toen ik gisteren naar de aardbeienplantjes keek, zag ik meteen wat er moest gebeuren. Overal lag oud, verschrompeld blad tussen de nieuwe scheuten. En dan die uitlopers – overal kleine plantjes die zich aan het vormen waren aan lange stelen. Nu zijn uitlopers op zich niet verkeerd (je kunt er prima nieuwe planten van maken), maar op dit moment kosten ze de moederplant vooral energie.

Wat ik eigenlijk wil is simpel: al dat oude blad van het afgelopen seizoen weg, de uitlopers eraf, en de nieuwe scheuten alle ruimte geven om zich mooi te ontwikkelen voor volgend voorjaar. Die jonge blaadjes die nu al verschijnen moeten straks de basis vormen voor een gezonde, productieve plant. Als ik nu niet ingrijp, blijft de plant energie steken in al dat oude spul en die uitlopers.

Een inspirerende methode voor volgend jaar

Nu ik toch bezig was, kwam er iets in me op. Eigenlijk wilde ik dit jaar een andere aanpak proberen, maar ach – dat bewaren we gewoon voor volgend seizoen. Blijven leren, toch? Op het YouTube-kanaal van Charles Dowding zag ik namelijk een fascinerende methode voorbijkomen.

Hij legt uit dat je eind juni, als de aardbeienplanten helemaal zijn uitgebloeid en je de laatste vruchten hebt geoogst, de hele plant tot een paar centimeter boven de grond volledig kunt afknippen. Ik bedoel: gewoon alles eraf. Klinkt drastisch, maar het heeft zo zijn voordelen. Door dit te doen krijg je minder uitlopers en focust de plant zich vooral op wortelgroei. Sterke wortels betekenen een sterkere plant in het voorjaar.

En dan komt het mooie: direct na het afknippen gooit hij er een flinke schep compost bovenop. Omdat er nog geen nieuwe scheuten zijn, maakt dat niet uit. Die nieuwe scheuten groeien vervolgens gewoon door die compostlaag heen en je bent in één keer 'winterklaar'. Geen gedoe met later nog eens schoonmaken in de herfst. Efficiënt en goed voor de bodem.

Wil je meer weten over de werkwijze van Charles Dowding? In deze blog over no-dig tuinieren heb ik daar uitgebreider over geschreven. Zijn aanpak inspireert me steeds meer.

Zo heb ik het dit jaar gedaan

Voor dit seizoen was het natuurlijk te laat om die methode nog toe te passen, dus ging ik aan de slag op de traditionele manier. Plant voor plant. Ik begon met het verwijderen van alle oude, bruine bladeren. Sommige waren half vergaan, andere gewoon droog en verschrompeld. Die pluk je er gewoon voorzichtig af. Dan de uitlopers: die knip ik dicht bij de moederplant af met een schaar.

Tussen de planten door had zich ook nog wat onkruid genesteld. Niets ernstigs, maar wel genoeg om even tussen te harken en met de hand weg te plukken. Het mooie van dit werk is dat je echt ziet hoe de plantjes weer gaan ademen. Ze krijgen meer licht, meer ruimte, en de energie kan daar naartoe waar het nodig is: die frisse, groene scheuten die straks de basis vormen voor het nieuwe seizoen.

Het resultaat: fris en klaar voor de winter

Na een uurtje werken zag mijn aardbeienveld er weer netjes uit. Alle oude troep weg, de uitlopers verwijderd, alleen de gezonde moederplanten met hun nieuwe scheuten bleven over. Het verschil is echt opvallend – van een wat rommelig, overwoekerd stukje grond naar een nette rij krachtige planten.

Nu kunnen ze de winter in. De planten zullen nog wat doorgroeien tot de vorst echt toeslaat, en in het voorjaar worden ze wakker met een goede basis. Geen last van oude bladeren die ziektes kunnen verspreiden, geen uitlopers die energie wegtrekken. Gewoon een gezonde start.

Blijven leren en experimenteren

Wat ik zo leuk vind aan tuinieren is dat je nooit bent uitgeleerd. Elk seizoen leer je weer iets nieuws, ontdek je een andere methode, of pas je iets aan omdat het beter lijkt te werken. Die methode van Charles Dowding blijft door mijn hoofd spoken. Volgend jaar ga ik het echt proberen: eind juni alles afknippen, compost erover, en dan kijken wat er gebeurt.

Het betekent wel dat ik scherper moet zijn met mijn timing. Niet te vroeg, want dan mis je misschien nog wat vruchten. Niet te laat, want dan heeft de plant niet genoeg tijd om zich te herstellen voor de winter. Maar dat is het mooie van experimenteren – je leert door te doen.

Voor perfecte timingen en planning kun je trouwens een kijkje nemen op de nieuwe zaaikalender tool waar je gratis je eigen zaaikalender kunt maken. Handig om alles bij te houden.

Kortom, mijn aardbeienplanten zijn nu netjes winterklaar. Ze zien er fris en gezond uit, klaar om de kou te trotseren en volgend voorjaar weer vol energie aan de slag te gaan. En ik heb weer een mooi plan voor volgend seizoen om uit te proberen. Zo blijven we leren, jaar na jaar.

Veelgestelde vragen in het kort

Hieronder vind je de korte antwoorden op een aantal vragen over dit onderwerp: