Zaaien in mei: dit gaat er bij ons de grond in
Rajco van WijkMei is voor mij elk jaar weer dat moment waarop ik 's ochtends met een kop koffie de tuin in loop en denk: nu gaat het echt beginnen. De nachten zijn niet meer ijskoud, de grond voelt warm aan onder mijn vingers en de zaailingen die ik in april op de vensterbank en in de kas heb voorgezaaid, staan ongeduldig te wachten om naar buiten te mogen. En eerlijk? Ik ook. Ik heb er weer enorm veel zin in.
In plaats van een eindeloze opsomming te geven van álles wat je in mei zou kúnnen zaaien (want geloof me, dat lijstje is bijna oneindig), neem ik je gewoon mee in wat wíj dit jaar van plan zijn. Want elke tuin is anders, elke tuinder heeft zijn eigen voorkeuren, en bij ons staan er een paar favorieten op de planning waar ik nu al naar uitkijk.
Pompoen, komkommer en cornichons: de zomerhelden
Laat ik beginnen met de gewassen waar ik het meest naar uitkijk. De pompoenen gaan dit jaar weer een prominente plek krijgen. Ik weet nog hoe ik vorig jaar in oktober trots met een enorme oranje pompoen onder mijn arm naar binnen liep, en dat gevoel wil ik gewoon weer. Naast de pompoenen zaai ik ook komkommers en cornichons. Die laatste vooral omdat ik dol ben op zelfgemaakte augurkjes, knapperig zuur uit de pot in de winter.
Wat ik fijn vind aan mei: de avonden worden zo zacht dat veel van deze warmteminnaars die je normaal eerst binnen voorzaait, nu ook prima rechtstreeks in de volle grond kunnen. Ik doe meestal een combinatie. Een paar planten die al een voorsprong hebben gehad in de kas, en daarnaast nog wat zaadjes direct buiten. Zo spreid ik de oogst en heb ik later in het seizoen niet alles tegelijk. Wil je een goed overzicht houden van wat wanneer kan? Ik gebruik zelf graag mijn eigen zaaikalender om alles netjes bij te houden.
Basilicum en afrikaantjes: de geurige metgezellen
Bij de tomaten en komkommers mag de basilicum niet ontbreken. Ik plant ze altijd dicht bij elkaar, niet alleen omdat het schijnt te helpen tegen ongedierte, maar vooral omdat ik het heerlijk vind als ik tussen de planten loop en die warme, kruidige geur opvang. Een blaadje plukken, even kneuzen tussen je vingers, en je weet: het is zomer.
Afrikaantjes zaai ik elk jaar trouw, en niet alleen omdat ze vrolijk oranje en geel kleuren tussen het groen. Ze houden bepaalde aaltjes uit de bodem en lokken bestuivers aan. Een win-win. De zaailingen die ik nu al in potjes heb staan, gaan zo de volle grond in, en daarnaast strooi ik nog wat zaad direct tussen de groenten. Voor je het weet staat de tuin vol met die typische, warme oranjetinten.
Wortels rechtstreeks de grond in
Wortels zijn een verhaal apart. Die laten zich niet verpotten, of in elk geval niet zonder gemopper. Daarom gaan die bij ons altijd rechtstreeks de grond in. Ik harken het bed eerst echt fijn los, want hoe rulder de grond, hoe rechter de wortels groeien. Niks frustrerender dan een wortel oogsten die zich in zeven bochten heeft gewrongen omdat hij een steentje tegenkwam. Ik zaai ze in dunne rijtjes en strooi er een laagje fijne aarde overheen. Daarna goed vochtig houden, want wortelzaad is verschrikkelijk traag met kiemen. Geduld is hier echt het sleutelwoord.
Tussen de wortels zaai ik vaak nog wat radijsjes. Die komen snel op en markeren de rij, zodat ik niet per ongeluk ga schoffelen waar de trage wortels nog liggen te slapen. Een trucje dat ik ooit van een buurman heb opgepikt en sindsdien niet meer kan laten.
Wat ik dit jaar anders ga doen
Vorig jaar had ik te veel van hetzelfde tegelijk in de grond, met als gevolg dat ik in augustus opeens twintig komkommers per week stond te oogsten en niet wist waar ik ermee heen moest. Dit jaar pak ik het slimmer aan. Ik zaai in golven, met twee of drie weken ertussen. Eerst een paar plantjes, dan weer wat. Zo blijft de oogst lekker verspreid en hoef ik niet de halve buurt om te kopen om mijn overschot kwijt te raken.
Wat ik daarnaast ga proberen is wat experimenteren met variëteiten die ik nog nooit heb geprobeerd. Een ronde gele courgette, een witte komkommersoort, een spannende pompoenvariëteit. Nieuwsgierig naar andere soorten? Bekijk ons pompoen assortiment eens, ik zit zelf elk jaar opnieuw te dubben welke ik zal kiezen.
Mijn meitips in het kort
- Wacht tot na de IJsheiligen (rond 15 mei) met de echte warmteminnaars in de volle grond
- Zaai in golven om je oogst te spreiden
- Houd 's nachts de temperatuur in de gaten, soms is een vliesdoek 's avonds nog handig
- Geef wortelzaad de tijd, soms duurt kiemen wel twee tot drie weken
- Combineer bloemen tussen je groenten, het is mooi én functioneel
Mei voelt elk jaar weer als het echte startschot. De grond is warm, de dagen zijn lang, en alles wat je nu zaait, gaat de komende maanden uitbundig groeien. Ben je benieuwd naar wat er nog meer mogelijk is in jouw tuin? Neem eens een kijkje bij ons hele zadenassortiment, daar vind je vast inspiratie voor je eigen meiplan.
Een paar vragen in het kort
Hieronder vind je de korte antwoorden op een aantal vragen over dit onderwerp:
Wat kan ik in mei direct in de volle grond zaaien?
In mei kun je veel direct buiten zaaien, omdat de grond en avonden warmer worden. Ik zaai zelf wortels, radijs, sla, bonen, courgette, pompoen en cornichons rechtstreeks in de tuin. Ook komkommer en basilicum kunnen na de IJsheiligen prima direct in de volle grond.
Wanneer mag ik mijn voorgezaaide planten naar buiten verhuizen?
Ik wacht altijd tot na de IJsheiligen, rond 15 mei. Daarna is de kans op nachtvorst klein en kunnen warmteminnaars zoals tomaat, komkommer en pompoen veilig naar buiten. Hard de planten eerst af door ze overdag buiten te zetten en 's avonds binnen te halen.
Waarom zaai ik afrikaantjes tussen mijn groenten?
Afrikaantjes doen meer dan mooi staan. Ze houden bepaalde aaltjes uit de bodem en lokken bestuivers aan zoals bijen en zweefvliegen. Ik zaai ze tussen mijn tomaten, komkommers en kool, zo werken ze als natuurlijke beschermers en krijg je tegelijk een vrolijke, kleurrijke moestuin.
Hoe lang duurt het voordat wortelzaad ontkiemt?
Wortelzaad heeft echt geduld nodig. Bij mij duurt het meestal twee tot drie weken voordat de eerste groene puntjes zichtbaar zijn. Belangrijk is dat de grond constant vochtig blijft tijdens die periode. Ik zaai er radijs tussen, die markeert de rij en is binnen een paar dagen op.
Kan ik in mei nog beginnen als ik nog niets heb voorgezaaid?
Zeker, mei is juist een ideale instapmaand. De grond is warm genoeg om veel gewassen direct buiten te zaaien, dus je hoeft niet eerst weken binnen voor te zaaien. Begin met snelle gewassen zoals radijs, sla en bonen, en voeg pompoen, courgette en komkommer toe.